Duterte's honeymoon period is almost over-an interim review

Duterte's honeymoon period will end on October 8th next. Some people, mainly supporters of the president, say that a lot has changed already. And they are right. The question is whether this is the change they anticipated, were hoping for and that benefits (the people of) the Philippines?

1. The 'war' on drugs is the main issue of the presidency until now. Statistically there is not really a justification for this 'war'. There is no reason to believe that a well performing law enforcement and judicial system complemented by a good rehabilitation program could not be able to tackle this problem within the rule of law. The conclusion is maybe that the president got his priorities wrong by choosing to kill as many users and pushers as possible. The conclusion also could be that this 'war' is no more than a diversion.

2. The vassals of the president used the honeymoon period to create solid majorities in the Senate and the House of Representatives, to mute most of the opposition voices and to free themselves from possible preventive suspension for their previous acts of graft and corruption. House speaker Alvarez seeks to amend section 13 of Republic Act proposed by filing House Bill 3605 which makes preventive suspension by the Sandiganbayan of members of Congress impossible. Who really believes this is the right signal?

3. De Lima was ousted from the chair of the senate's justice committee. This as a result of the relentless effort of the president to destroy her, because she had the temerity to question the Davao Death Squad and Duterte's involvement therein. The president apparently prefers to fight personal battles above fighting corruption and cleaning the government agencies and institutions on all levels. The media naturally tuck into this bout, which distracts attention from a lot of other things.

4. The president seeks domestic peace. He started negotiations with the communist party (CPP/NPA an NDFP) whose only aim is to push through their CASER (Comprehensive Agreement on Socio-Economic Reforms)  agenda, aiming at the nationalization of 19 industries, among which are oil, steel and mining. We still have to wait and see where these negotiations will go from October 6th next. On the other hand federalism seems to be accepted as the sole the solution for peace in Mindanao. Maybe a little bit too bluntly.

5. Duterte's rapprochement with the domestic CPP matches his rapprochement with Russia and China. While there could be a positive sentiment about taking a more independent stands towards the United States, there at the same time can be many questions on his strategy. He might end up having no other choice in case he continues to bash, curse and insult the USA, the UN and the EU and to chase away western investors. He also appears to be betting on Trump as the next president of the USA.

6. Since he took office Duterte's showy lovemaking to the National Police and the Armed Forces of the Philippines is obvious. Slowly but certainly follow and obey will replace serve and protect. When push comes to shove the question will be whether police and army will defend the constitution and the people or the president and his cronies? 

7. Duterte is close to the Macos family. He promised and approved the burial of the former dictator at the Libingan ng mga Bayani. A quote of Milan Kundera perfectly illustrates and explains what happens here :

“The first step in liquidating a people is to erase its memory. Destroy its books, its culture, its history. Then have somebody write new books, manufacture a new culture, invent a new history. Before long the nation will begin to forget what it is and what it was. The world around it will forget even faster…The struggle of man against power is the struggle of memory against forgetting.” 

We still have to see how the Supreme Court is going to react.

8. The cabinet members Duterte appointed are close friends, allies from his Davao and Arroyo time , former classmates and people he owes a favor. Not meritocracy but nepotism. Just look at his chief legal counsel, Mr. Salvador Panelo and ask yourself: Is this the best Duterte could do? Look at his Secretary of the Department of Justice, Mr. Vitaliano Aguirre II and ask yourself (or former Senator Miriam Defensor Santiago, by the way where is she?) the same question. I like to believe here are some exceptions, but they still have to take their stands.

 
9. Everything that goes wrong now in the economy of course is the fault of other people or countries (especially the USA) and for sure not a consequence of the behavior of the president. There seems to be a tremendous lack of self-criticism. The strategy is: Kill them first and then apologize. There is not much carefulness in his political behavior. His first visit abroad, after attending the ASEAN summit in Laos, is to Vietnam, which -like Laos- is one of the few one party  socialist states in the world!

10. It would be appropriate to get an overview of the goals, actions and eventual results of all departments during the first 100 days of Duterte's government as to focus the attention of people and media on the really important issues like creating jobs, fighting poverty and corruption and improving equality. 

Brexit

Voor veel mensen is de uitslag van het referendum in Groot-Brittannie natuurlijk het nieuws van de dag. Het is geen groot nieuws hier op de Filipijnen. We nemen er hier min of meer kennis van. De beurs is iets meer dan 1% in de min en de euro blijft ten opzichte van de peso redelijk stabiel.

De Filipijnen werken sinds oktober van verleden jaar samen met negen andere landen in ASEAN. Een gemeenschappelijke markt, met vrij verkeer van personen, goederen, diensten en kapitaal. In feite vergelijkbaar met de Europese Unie, zij het dat er nog geen ASEAN-Hoog Gerechtshof is, dat stelt dat haar regels prevaleren boven het nationaal recht, algemeen geldend zijn en dat het zowel horizontaal als verticaal bevoegd is om geschillen te beslechten. Er is ook geen ASEAN-parlement.

In de Europese Unie wreekt zich nu het gebrek aan democratische legitimiteit en representatie. De unie is economisch, het is een rechtsgemeenschap, maar het is geen politieke unie. De Britten waren altijd al tweeslachtig. Ze zijn wel lid, maar niet van de monetaire unie en evenmin nemen ze deel in het Schengen verdrag. Ze hebben steeds geprobeerd het beste uit twee werelden te halen. Nu ze besloten hebben helemaal te vertrekken, worden ze weer een echt eiland in de Noordzee. De Schotten en de Noord-Ieren zijn niet blij. Misschien gaan die wel ijveren voor nieuwe referenda om zelf onafhankelijk van het United Kingdom te worden en weer toe te treden tot de EU.

David Cameron heeft intussen aangekondigd te zullen aftreden. Hij trekt daarmee de consequenties uit het nipte verlies van zijn Bremain campagne. Het volk heeft gesproken en het volk heeft altijd gelijk, ook als het naderhand ongelijk blijkt te zijn. Dat is democratie. De wil van het volk zal uitgevoerd worden, maar Cameron acht zichzelf niet de juiste persoon om het land naar de totale onafhankelijkheid te leiden. Een begrijpelijke en nobele beslissing. Mensen als Boris Johnson of Nigel Farage mogen het nu proberen over te nemen. De gevolgen van Brexit zijn in hun volle omvang nu nog niet te voorzien. Veel zal afhangen van de opstelling van de 27 andere EU-lidstaten. Willen ze de de Britten straffen of willen ze een werkbare nieuwe relatie? We gaan het zien. Het zou mijns inziens in ieder geval van wijsheid getuigen een poging te wagen om heel veel inzicht te krijgen in en lessen te trekken uit de diepere motieven van de meerderheid van de Britse bevolking.

De meerderheidskeuze van de Britten is een uiting van aan de ene kant afkeer van de politieke elites, die hun voeling met het gewone volk kwijt zijn en aan de andere kant toenemende gevoelens van onzekerheid, onveiligheid en onoverzichtelijkheid ten gevolge van schaalvergroting en globalisering. Meer, groter en sneller betekent dat heel veel mensen het niet meer kunnen volgen, verklaren en daarom afhaken. Populistische politici spelen hierop handig in. Het hoeft niemand te verbazen dat Wilders er als de kippen bij was vanochtend om de Britten te feliciteren en een soortgelijk referendum in Nederland te eisen. Het uiteenvallen van de Europese Unie dreigt. Het continent dreigt weer eens verdeeld te raken als in zijn slechtse dagen, een verdeeldheid die veel narigheid heeft veroorzaakt.

De echte opdracht is te zoeken naar een invulling van het Europees project, die wel het verouwen kan winnen van de verschillende volkeren.En hier op de Filipijnen kunnen we enkel lering trekken uit de geschiedenis van de Europese Unie en proberen niet dezelfde fouten te maken.

Het grote plaatje

In China heerst nog steeds de communistische partij. Premier Xi Jinping heeft de touwtjes strak in handen, maar realiseert zich tegelijkertijd, dat de beweging van de groeiende middenklasse naar meer persoonlijke vrijheden een onomkeerbare is. De Cinese regering wil die ontwikkeling echter gecontroleerd plaats laten vinden. De lessen van wat er met de Sovjet Unie na 1989 gebeurd is hebben de Chinezen goed geleerd en het zal hen niet overkomen. Protesten als die in Hong Kong, zouden enige jaren geleden absoluut onmogelijk geweest zijn. Hong Kong is China en ook weer niet. Sinds Magaret Thatcher de Britse kroonkolonie teruggaf aan de Chinezen heeft de stadsstaat een bijzondere status, waar de Chinese regering liever gisteren dan vandaag vanaf wil. De Chinezen hebben ook te maken met terrorisme, vooral in de provincie Xinjiang waar Oeigoeren en Islam extremisten actief zijn. En de Chinezen zijn zo ongeveer de enigen die ‘on speaking terms’ zijn met het regime van Kim Jong-un in Noord – Korea. In feite is China de grootmacht die voor stabiliteit in Asia Pacific zorg moet dragen. De Amerikanen doen er overigens alles aan om de positie van China te ondermijnen. Obama’s versterkte aandacht voor Japan, de Filipijnen en Zuid-Korea is niet meer dan een omsingelingsstrategie richting China.  De relatie tussen China en Japan is te vergelijke met die tussen Nederland en Duitsland in het verleden. Wat de Japanners in China uitgevreten hebben is – in vergelijkng met wat de nazi’s en met name Mengele gedaan heeft – in de Westerse weergave van de geschiedenis nogal onderbelicht en vele malen erger. Dat zijn de Chinezen en ook de Filipino’s nog lang niet vergeten. Vandaar Japan’s enigszins geisoleerde positie in Asia Pacific. Kamikaze vluchten zijn door de Japanners tijdens de bezetting van de Filipijnen bedacht. Op de Filipijnen is er zelfs  nu nog een Kamikaze museum (Dizon Kamikaze Museum, Angeles City) . Ondanks Pearl Habor zijn Japan en Amerika dikke vrienden. Ondanks de oorlog tussen de Filipijnen en de Amerikanen zijn beide landen  (nog) vriendjes. Uiteindelijk gaat het in de wereldpolitiek om het scheppen van machtsevenwichten, die voorkomen, dat de een of de andere idioot uit de band springt.  Alleen in het Midden Oosten en sommige Afrikaanse landen vieren de misdadigers van het militair industrieel complex nog openlijk en naar hartelust hun verachtelijke lusten bot en verdienen daar miljarden aan. Een van de grootste kwaden die we ooit hebben laten gebeuren en waaraan absoluutr en rigoreus een einde gemaakt dient te worden is de internationale wapenhandel. Maar kijk uit, want ze gaan letterlijk over lijken.

Het heeft niet veel gescheeld of de Filipijnen waren de 51^ste Amerikaanse staat geweest. Na meer dan driehonderd jaar Spaanse bezetting en overheersing (1521-1898), kregen de Amerkanen de Filipijnen van de Spanjaarden na de Spaans-Amerikaanse oorlog (1898). Daar hadden de Filipijnse vrijheidsstrijders echter niet voor gevochten tegen de Spanjaarden en dus  kregen we de Amerikaans-Filipijnse oorlog ( 1899-1902). De ‘bezetting’ door de USA duurde tot na de tweede wereldoorlog, even onderbroken door de Japanse bezetting van de Filipijnen. Dit verklaart overigens waarom Engels (Amerikaans) vrijwel door iedereen op de Filipijnen gesproken wordt. De Filipijnen zijn vernoemd naar de Spaanse koning  Filips II, die we ook in Nederland nog wel kennen. Ferdinand Magellaan, wij kennen hem als Magelhaes,  is hier op de Filipijnen in 1521 aan zijn einde gekomen door de handen van verzetsheld Lapu Lapu. De rode koraalbaars heet op de Filipijnen nog steeds Lapu Lapu.

In 2015 treedt de ASEAN (Association of South East Asian Nations) Economic Community (ASEC) in werking. Tien landen gaan een economische unie vormen (Indonesia, Singapore, Vietnam, Thailand, Malaysia, Philippines, Laos, Brunei, Cambodia en Myanmar).  Zo ontstaat een gemeenschappelijke markt van ongeveer 650 miljoen mensen, meer dan de Verenigde Staten  en ook meer dan de Europese Unie. Het einde van de vrije markteconomie nadert echter met rasse schreden. Het model heeft teveel negatieve bijwerkingen en de basis van de theorie , die stelt dat de markt goed is voor iedereen,  blijkt niet te kloppen. Het Westen is ten dode opgeschreven en gaat ten onder aan zijn eigen hebzucht en arrogantie, als het er niet in slaagt het tij tijdig te keren en nieuwe wegen in te slaan. De inhaalslag in grote delen van Asia Pacific en ook op de Filipijnen is echter nog niet afgelopen en op sommige plekken niet eens begonnen. Het is te hopen, dat de Oosterse wijsheid voorkomt dat hetfailliete Westerse model klakkeloos gekopieerd wordt en dat vooral de financiele markten strak in de hand gehouden worden.