Onafhankelijkheidsdag

Op 12 juni vieren de Filipinos hun onafhankelijkheidsdag. Araw ng Kalayaan. Letterlijk betekent het 'Dag van de vrijheid'. De datum grijpt terug naar de eenzijdige onafhankelijkheidsverklaring die Emilio Aguinaldo, de eerste president van de Filipijnen (van 1899 tot 1901) aflegde in 1898.

Geschiedenis in het algemeen en de Filipijnse geschiedenis in het bijzonder kent veel onduidelijkheden en interpretaties. Ze wordt ook nogal eens herzien als er nieuwe feiten aan het licht komen. Daarenboven is er veelal sprake van nationale vooringenomenheid. We kijken nu eenmaal vaak naar ons verleden door een gekleurde bril.

Officieel maakte de verklaring van Aguinaldo een einde aan de Spaanse bezetting, die in 1521 begonnen was. Maar intussen was ook de Spaans-Amerikaanse oorlog begonnen, die uiteindelijk eindigde met het Verdrag van Parijs, waarin de Amerikanen de Filipijnen van de Spanjaarden overnamen en betaalden voor de aangelegde infrastructuur. En die Amerikanen waren toen niet van plan de onafhankelijkheid van de Filipijnen te erkennen. Dat deden ze pas op 4 juli 1946. De vraag is derhalve hoe lang te Filipijnen onafhankelijk zijn. Is dat 118 jaar of 70 jaar?

Tot 1962 werd 'Araw ng Kalayaan' gevierd op 4 juli. President Macapagal besloot toen echter dat het 12 juni moest worden. Daarom niet getreurd. 4 juli werd vanaf 1962 'Dag van de Republiek' en 'Dag van de Amerikaans-Filipijnse Vriendschap'. We vieren de feesten hier zoals ze vallen.

Zo zijn er ook nogal wat nationale helden. De bekendste is Jose Rizal, die op 30 december 1896 door de Spanjaarden terechtgesteld werd. Maar er is ook Andres Bonifacio en er is Lapu-Lapu, de eerste die zich in 1521 tegen de Spaanse invasie verzette en daarbij Ferdinand Magellaan om het leven bracht. De feitelijke bezetting van de Filipijnen door de Spanjaarden werd daardoor een dikke veertig jaar vertraagd. Rizal en Bonifacio hebben hun eigen feestdagen en naar Lapu-Lapu is een stad en een vis (rode koraalbaars) vernoemd. Hij figureert verder op een munt en in de wapenschilden van de Nationale Politie en de brandweer.

    


Dit jaar besteedden ook Google en Facebook aandacht aan 'Araw ng Kalayaan'. Op de zoekpagina stond een jeepney ( het nationale openbaar vervoersmiddel) versierd met de Filipijnse vlag. Pikant detail was, dat Facebook in eerste instantie de vlag verkeerd om gebruikte. De Filipijnse vlag kent een blauwe en een rode band. In vredestijd hoort de blauwe band boven te zijn, terwijl in oorlogstijd de rode band boven komt. Het 'foutje' werd snel ontdekt, Facebook bood haar excuses aan en daarmee was de oorlog weer voorbij.

Zwitsers willen niet meer vakantiedagen

In Zwitserland is het referendum een vast onderdeel van het democratisch staatsbestel. De burgers spreken zich daar regelmatig over allerlei belangrijke en minder belangrijke kwesties uit. De uitslag is bindend en vormt nogal eens de basis voor nieuwe wetgeving. Wie erin slaagt om 125.000 handtekeningen te verzamelen kan een referendum afdwingen. Gisteren vond er in het land weer een volksraadpleging plaats. Over vijf onderwerpen werd het volk om een uitspraak gevraagd. Enige jaren geleden was de maximum prijs voor boeken losgelaten. Met een ‘Nee tegen te dure boeken’ probeerde een initiatiefgroep die maatregel terug te draaien. Dat is mislukt. Mislukt is ook het voorstel om een fiscaal gunstige bouwspaarregeling in het leven te roepen die het mensen mogelijk moest maken hun woning uiteindelijk te kopen. Ingestemd werd met een nieuwe regeling voor de bestemming van opbrengsten van kansspelen. Geslaagd is ook het initiatief om het bouwen van een tweede huis in Zwitserland moeilijker te maken. Het aantal vakantiewoningen mag in de toekomst per gemeente niet meer dan 20% van de woningvoorraad bedragen. Daarmee hoopt men verkwistend ruimtegebruik en toenemende belasting van het milieu tegen te gaan. De meest opmerkelijke uitspraak betrof het wettelijk verplichte aantal vakantiedagen. Op initiatief van de overkoepelende vakbondsorganisatie Travail Suisse werd voorgesteld dat aantal van vier weken ( 20 dagen) te verhogen naar 5 en uiteindelijk in 2018 6 weken ( 30 dagen ). De vakbonden betoogden dat de werknemers onder een steeds verder toenemende prestatiedruk lijden en daarom meer behoefte aan ontspanning hebben. De regering en de werkgevers stelden daar tegenover dat de langere vakantie miljarden zou kosten en ook tot een verlies van werkgelegenheid zou leiden. Met een tweederde meerderheid werd het voorstel van de vakbonden door de bevolking verworpen. Ik moest aan Brazilië denken. Daar boomt de economie en hebben de werknemers recht op 41 vakantiedagen. Hoe meer vakantiedagen hoe beter voor de economie zou je bijna denken. In Amerika bestaat helemaal geen recht op een minimum aantal vakantiedagen, terwijl de economie toch stevig onder druk staat. De Nederlanders hebben in Europa het laagste aantal wettelijk gegarandeerde vakantiedagen en economisch gaat het ons evenmin voor de wind. Er is waarschijnlijk geen lineair verband tussen economische groei en het minimum aantal wettelijke verplichte vakantiedagen. Het economisch gebouw is complexer en dat toont tegelijkertijd aan dat een referendum niet altijd een geschikt middel is , omdat eenvoudige antwoorden op complexe vragen niet mogelijk zijn.

Kuifje op staatsbezoek in Amerika

Mark Rutte op bezoek bij Obama. Mijn eerste gedachte was: Kuifje in Amerika. Mark gaat vast zijn excuses aanbieden voor het feit dat Hergé in de derde versie van Kuifje in Amerika enkele zwarte personages vervangen heeft door witte. Amerikanen weten het verschil tussen België en Nederland toch niet. Al helemaal niet meer sinds de grenscontroles opgeheven zijn. En per slot van rekening hebben de Belgen nog steeds geen premier die dat zelf zou kunnen doen.

Maar Obama is niet gek. Hij kent zijn klassieken en weet dat het witwassen onder druk van de Amerikanen zelf plaatsvond. ‘No Mark, you don’t have to apologize for that, he did a great job here. Please give my best regards to Elio di Rupo’, hoor ik Barack minzaam opmerken. Vol bewondering staart Mark zijn machtige ambtgenoot aan. De helft van beschikbare halve uur is om.

Obama komt to the point. Hij wil weten hoe zijn belangrijkste bondgenoten in Europa, die aardige Nederlanders, de crisis op het continent gaan oplossen. Dat wordt nu wel tijd, want ze krijgen er zelf last van in Amerika. Mark legt uit dat hij Griekenland en Italië al overgenomen heeft, dat Merkel en Sarkozy naar zijn pijpen dansen en dat hij ook zesduizend leraren op straat zet, de kunst en cultuur de nek omdraait, de pensioengerechtigde leeftijd verhoogt, het ontslagrecht versoepelt, de werkgevers de vrije hand geeft, 500 animal cops aanstelt, de Canadese ganzen bij Schiphol gaat vergassen ( de cops moeten even de andere kant op kijken ), op de zorg en de sociale zekerheid bezuinigt, de banken overeind houdt en alle anders gekleurde Medelanders wit gaat wassen, op hun eigen kosten welteverstaan.

Obama is onder de indruk. Dat wil hij allemaal wel eens met eigen ogen komen bekijken. Mark nodigt hem graag uit en belooft een hele dag voor hem vrij te zullen houden. Het uur is om. Met een welgemeend ‘you can do it’ neemt Obama afscheid. Rutte vliegt tevreden terug met een mooie foto voor de kleinkinderen als aandenken. Hij realiseert zich in een flits dat hij wat dat betreft ook op moet schieten. Het regeringsvliegtuig moet in Brussel landen, want Schiphol is vanwege die domme ganzen te gevaarlijk. Maar eigenlijk komt het wel goed uit. Hij moet toch nog de groeten aan Di Rupo overbrengen.

Europa is een geopolitieke dwerg

De Zwitserse vermogensbeheerder Lombard Odier is van mening, dat de opkomende economieën een hogere kredietrating verdienen dan ze van (westerse) kredietbeoordelaars krijgen. Ze staan er immers beter voor dan de ‘ontwikkelde’ landen.
De grootste bedreiging voor het westen is niet het oosten, maar de eigen arrogantie.
Al geruime tijd staan in de marge van ‘gedachten en overpeinzingen’ een aantal links naar interviews met Kishore Mahbubani. In 2009 schreef ik hier, dat zijn ‘The new Asian Hemisphere, the irresistible shift of global power to the east’( Perseus Books Group, 2008), het lezen meer dan waard was. Ik maakte er een Powerpoint presentatie over, die ik voordroeg aan mijn Rotary club. Ik kreeg niet de indruk dat mijn medeleden onder de indruk waren. Dat kan natuurlijk aan mijn presentatie gelegen hebben. Misschien dachten ze ook wel, dat het zo’n vaart niet zou lopen. Ergens in mijn bestanden vond ik nog een artikel uit 2008 van de hand van Mahbubani. Merkel en Sarkozy hadden net gedreigd met een boycot van de Olympische Spelen in China.

Europe is a geopolitical dwarf

By Kishore Mahbubani

The paradox about the European Union's position in the world is that it is both a giant and a dwarf. It stands tall as a giant because it has reached one of the peaks of human civilisation - the achievement of zero prospect of war among European states - and also because of its enormously successful regional co-operation. The world can and does learn lessons from Europe's success after the second world war.

Yet, even though it has an economy comparable with America's, it stands as a political dwarf in responding to the rapidly changing geopolitical environment. The combination of slavishly following the US lead (with the possible exception of the invasion of Iraq), its reluctance to contemplate badly needed strategic initiatives (as in the Middle East) or provide real political leadership to complete the Doha round of global trade talks and other such failures have led to the steady shrinking of Europe's footprint on the world stage.

Another paradox about the EU is how the citizens live in a bubble of security while feeling each day a rising level of psychological insecurity about their future. Millions try to enter the EU, legally and illegally, because they want to partake of the good life that the EU has created for its citizens. If John Rawls, the philosopher, were alive today, he would probably classify several European societies as the most just societies under the criteria spelt out in his famous The Theory of Justice. The world sees the EU as a haven of peace and prosperity. Yes, as I told Gideon Rachman, the Financial Times columnist, life is sweet in Europe.

But the rising tide of insecurity in European hearts and minds also means that Europe cannot continue to be a giant Switzerland, which Mr Rachman suggested in his column this week it has become. The Swiss can feel secure because they are surrounded by Europe. The Europeans can only feel insecure because they are surrounded by an arc of instability, from north Africa to the Middle East, from the Balkans to the Caucasus. To make matters worse, the age-old Christian obsession with the threat of Islam has become far more acute, with Islamophobia rising to new heights in European cultures.

Given Europe's ability to dominate the world for almost 500 years, it is remarkable how poorly it is responding to new geopolitical challenges. The paucity of European strategic thinking is stunning. Most European geopolitical gurus believe that the EU can survive well as a free-rider on US power, counting on it to keep the world safe while Europe tends to its internal gardens. Mr Rachman is right when he says that most Europeans want to keep their heads down. However, he is wrong when he says that Europe's passivity may be neither illogical nor immoral.

One simple unpalatable truth that many Europeans refuse to confront is that, in the short run, free-riding on US power can significantly diminish European security. The one-sided US policy on the Israel-Palestine issue, coupled with the botched invasion and occupation of Iraq, has angered 1.2bn Muslims. But while America is protected by the vast Atlantic ocean, Europe feels this Islamic anger directly because of its geographical proximity to the Middle East and its large domestic Islamic populations. Pure common sense would suggest that Europe should reconsider the strategic costs of only playing Tonto to the American Lone Ranger.

Does the EU have other strategic options? Of course it does. Asia provided one when it offered the union an Asia-Europe meeting (Asem), which could have created a stable triangular balance of power between the US, EU and east Asia. If all three legs of Asem were equally strong, each power could use the triangle for geopolitical leverage. The missing Asia-Europe link gives the US obvious bargaining leverage.
Initially, the EU reacted enthusiastically to Asem in the mid-1990s. I know. I was there. However, when the Asian financial crisis came along, the EU abandoned Asia in its hour of need, leaving behind a bitter residue of distrust, and demonstrated that it was a fair-weather friend. Given Asia's quick rebound and the abundant evidence that this will be Asia's century, this European decision will go down as one of its stupidest strategic decisions.

To make matters worse, Europe has forgotten the lessons of Machiavelli (a child of the Italian Renaissance) and is only pursuing ostensibly "moral" policies in Asia. It tries to impose human rights conditions before agreeing to co-operate with the world's largest democracy, India, thereby incurring Indian umbrage. Its relations with the Association of South East Asian Nations, the crucial diplomatic forum in Asia, is distorted by the single lens of Burma, ignoring the 450m south-east Asians living outside the country. Most recently Angela Merkel, the German chancellor, and Nicolas Sarkozy, the French president, once again demonstrated Europe's tendency to shoot itself strategically in the foot by signalling that they may boycott the Olympics. In short, whenever the EU gets a chance, it slaps Asia in the face.

The real irony here is that Asia is doing much more to enhance long-term European security than America is. The Asian march to modernity, which began in Japan and is now sweeping through China and India, is poised to enter the Islamic world in west Asia. When this march enters the Islamic world, Europe will be surrounded by modern, middle-class Muslim states.

Hence, Europe should encourage Muslims to look at China, India and Asean as their new development models. The success of the Beijing Olympics could help to ignite new dreams of modernisation among disaffected Islamic youth, who will ask why their societies cannot prosper like China. In short, if Mrs Merkel and Mr Sarkozy could think strategically and long-term, they should enthusiastically participate in and cheer the success of the Olympics. When the Islamic world is finally modernised, Europe can go back to being a giant Switzerland again.

The writer is dean of the Lee Kuan Yew School of Public Policy at the National University of Singapore. His new book, the New Asian Hemisphere, develops the themes of this article.