Er is genoeg voor iedereen

Maandenlang heeft de coalitie gezwegen. De cijfers van het Centraal Plan Bureau waren er nog niet. Die zijn er nu wel en dus komt het spel nu op de wagen. Netto 9 miljard extra bezuinigingen zijn nodig om het begrotingstekort op 3 % te krijgen en de staatsschuld niet tot meer dan 60% van het Bruto Nationaal Product te laten oplopen. Om netto 9 miljard te bezuinigen bovenop de 18 miljard die al afgesproken waren bij het aantreden van onze huidige regering zal er bruto zo’n 16 miljard extra nodig zijn. Want bezuinigingen leiden nu eenmaal tot minder belastinginkomsten, hogere werkeloosheid en dus meer uitkeringen en er is ook nog geld nodig om de economie te stimuleren. Een uiterst gecompliceerde operatie. Stel bijvoorbeeld je privatiseert de brandweer. Die komt alleen nog maar als je als burger of bedrijf een abonnement afgesloten hebt. De overheid spaart aan de ene kant geld, maar aan de andere kant worden er ook brandweermannen werkeloos en die moeten een uitkering krijgen. Er zullen meer branden niet geblust worden, want niet iedereen heeft een abonnement. Dat stimuleert de economie, want er moet meer weer opgebouwd worden nadat het afgefikt is. Of je schaft de politie en het openbaar ministerie af. Die functioneren toch al niet naar behoren en ook nu al worden veel mensen en objecten beveiligd door particuliere beveiligings- en bewakingsbedrijven . De overheid hoeft al die dienders en officieren niet meer te betalen. Sommige vinden een baan bij de particuliere diensten, andere worden werkeloos en moeten een uitkering krijgen. Veel mensen vinden een baan in de misdaad en voorzien zo in hun eigen inkomen, door het gewoon te stelen van degenen die meer dan genoeg hebben. Een Robin Hood-achtige wijze van herverdelen. Of je besluit om de hele overheid af te schaffen. Daar wordt toch alleen maar door vrijwel iedereen op gescholden. We hoeven geen ministers, staatssecretarissen, commissarissen van de koningin, burgemeesters, wethouders, gemeenteraads -, staten- , tweede kamerleden en andere ambtenaren meer te betalen. Die moeten nu maar voor zichzelf gaan zorgen. Corrupt waren ze toch al allemaal, dus het zal ze niet al teveel moeite kosten het hoofd boven water te houden. We zetten , in de beste libertaristische traditie, vol in op het zelfbeschikkingsrecht van ieder mens. Iedereen gaat zijn eigen boontjes maar doppen. Niemand betaalt meer belasting, want belasting is toch eigenlijk gewoon diefstal door de staat. Trouwens ook nu al is belasting betalen een voorrecht van de domme. Als we geen staat meer hebben is er ook geen begroting meer met een tekort en al evenmin een staatsschuld. Wie het betalen kan volgt particulier onderwijs of maakt gebruik van particuliere zorgvoorzieningen. Wie het niet betalen kan moet maar zien te overleven en als dat niet lukt blijft zelfmoord nog altijd een alternatief. Zo groot is het verschil met de bestaande situatie toch niet? Dus het moet te doen zijn. Als de hele zaak desondanks op zijn kont komt te liggen, kunnen we op de puinhopen van de liberale, kapitalistische, vrije markt economie proberen een nieuwe wereldorde te scheppen die op basis van solidariteit en bijdragen naar vermogen eerlijker verdeelt wat er is. Er is immers genoeg voor iedereen, zong Bots al.

Triple- A: Arrogantie, angst en agressie

Er zijn ongetwijfeld mensen die mij maar een arrogante kwast vinden. Er is inderdaad niet veel mis met mijn zelfvertrouwen, alhoewel het de laatste tijd stevig op de proef gesteld wordt. Maar om nou te zeggen dat ik het overdrijf, nee. Al zeg ik het zelf. Het kan uiteraard geen kwaad om na te denken, te reflecteren. Daar hoort – naast zelfreflectie - ook de vraag bij welk belang iemand kan hebben bij het mij arrogant noemen. Vaak zijn mensen die dat doen zelf redelijk arrogant. Over de arrogantie van de macht is het een en ander geschreven en gezegd. Machtig ben ik echter niet, dus daar hoef ik het niet te zoeken. Wel heb ik een hekel aan oppervlakkigheid, aan mensen die met de grootst mogelijke vanzelfsprekendheid iets roepen, waarvan zelfs een oppervlakkig luisteraar begrijpt dat ze er nooit echt over nagedacht hebben. Dat kan niet gezegd worden van Erik Irsraelewicz of Dani Rodrik. En ook niet van Kishore Mahbubani. Een Fransman, een Amerikaan en een Singaporees. De eerste schrijft over de arrogantie van China, de tweede over het trilemma van Europa en de laatste over de onvermijdelijke verschuiving van de macht naar het Oosten. De Chinezen worden steeds machtiger en wij in Europa zijn daar niet bang genoeg voor. Snelle globalisering gekoppeld aan democratische politiek betekent het einde van de natiestaat en de arrogantie van het Westen kent geen grenzen. De onstuitbare mars naar moderniteit in het Oosten kan leiden tot een toenemend (supra)nationaal protectionisme in en militaire agressie vanuit het Westen. Ziedaar de ingrediënten voor de verrechtsing van Europese staten. Of dat ook naties zijn laat ik maar even in het midden. Wie over dat verschil meer wil weten kan terecht bij de cultuurhistorische schets van Joep Leerssen met de titel ‘Nationaal denken in Europa’.

Angst was altijd al een slechte raadgever. Ik ben ook niet bang voor de Chinezen. Eerder voor Poetin. Bij mij is er in hun richting meer sprake van bewondering. Als ik al bang ben, dan is het voor de manier waarop er in het Westen, bij mij thuis dus, wordt omgegaan met de globalisering. Dan is het voor onze arrogantie, minachting en neerbuigendheid in de richting van Azië, Afrika en Zuid-Amerika evenals over ons onvermogen om te komen tot een echt federaal Europa. In de kroeg hoor ik tegenwoordig uit de mond van heel gewone mensen geluiden over een derde wereldoorlog. Ik prijs mij altijd gelukkig dat ik, in tegenstelling tot mijn ouders en grootouders, geen oorlog aan den lijve heb hoeven ervaren en dat gun ik mijn kinderen evenzeer. Wie het tempo van de globalisering bepaalt weet ik niet precies en ik vraag me af of de snelheid van dat proces beïnvloedbaar is. Problematischer acht ik het feit, dat heel veel mensen zich bij dat proces niet betrokken weten, dat ze het lijdzaam ondergaan en dat het door belanghebbende betweters gepresenteerd wordt als iets bedreigends in plaats van als een kans op een betere wereld. Maar misschien denk ik er wel teveel over na en kom daardoor arrogant over. Mea Culpa.

Wordt het SCP nu geëxcommuniceerd?

Hoe lang zal het nog duren totdat het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP)door de regering als ‘linkse hobby’ bestempeld en afgedankt wordt? Gisteren verscheen ‘De sociale staat van Nederland 2011’ en het kabinet heeft weer eens een luisterend oor, maar dendert door. Het ene oor in, het andere weer uit. Vastberaden op koers. Ongevoelig voor de kritische zijwind van het SCP. Wat kan ik weten? vroeg Immanuel Kant zich af. De schijn bedriegt. Niets is wat het lijkt. Zelfs de wetenschap blijkt niet altijd betrouwbaar en waardevrij is ze zeker niet. Maar al te vaak spreekt ze de taal van haar broodheren. Daarom kiest de PVV er bijvoorbeeld voor om het Engelse onderzoeksinstituut Lombard Street te laten onderzoeken of het niet veel beter is de gulden weer in te voeren. De boegbeelden van dat instituut hebben immers niet onder stoelen of banken gestoken de euro een absolute mislukking te vinden. Ik zou kunnen weten wat de wetenschap mij op basis van onder zoek aanreikt. Maar kan ik dat onderzoek wel vertrouwen? Wat moet ik doen? In ieder geval heel kritisch zijn, niet alles voor zoete koek slikken , lastige vragen blijven stellen en ook niet teveel eerbied voor autoriteiten hebben. Mark Twain stelde al dat een gebrek aan eerbied de echte vrijheid is. Vrij denken dus. Dat is een luxe die kennelijk niet iedereen zich kan veroorloven.

De wetenschap zelf komt niet voor in het staatje over vertrouwen op bladzijde 61 van het rapport van het SCP. Waarom eigenlijk niet? Wel de tweede kamer, de regering , de politieke partijen en de kerk. Die komen er allemaal niet bijster best vanaf. Omdat ik zelf niet alles kan weten en er ongetwijfeld mensen zijn die meer weten dan ik heb ik vertrouwen nodig. Als iemand me iets vertelt wat ik niet weet dan mag ik hopen dat ik die iemand kan vertrouwen en geloven. Vertrouwen en geloven hebben wel iets met elkaar te maken. Als ik niet geloof dat Rutte het beste met ons voor heeft vertrouw ik hem niet. Of vertrouw ik hem niet omdat ik niet geloof dat hij het beste met ons voor heeft?

In de kerk staat geloven voorop. Nogal statisch, weinig ruimte voor een kritische dialoog. De kerk wil tegen de klippen van de hel en de wetenschap omhoog geloofd worden, maar haar dienaren blijken niet te vertrouwen. De wil is sterk, maar het vlees is zwak. Dat heeft gevolgen voor het geloof. Dus staat ze onderaan het lijstje van het SCP. De politieke partijen vragen vooral om vertrouwen. Ik kies de partij die het meest aansluit bij mijn kijk op de wereld en die is per definitie gekleurd. Dat is een dynamisch proces, waarin de dialoog een grote rol speelt. Het ontbreken van die dialoog, het niet meer luisteren, het elkaar verketteren, het dansen naar de dogmatische pijpen van de financiële markten doet de politiek steeds meer op de kerk lijken. Rutte is een starre, onbuigzame provinciekerkleider , die vandaag of morgen het SCP wel zal excommuniceren. En daarom staat de politiek mede onderaan het lijstje. Wij geloven niet meer dat politici ons vertrouwen waard zijn.