Na Maastricht volgt Den Haag

Op 29 maart heb ik gevraagd of er iemand met me wilde wedden. Ik voorspelde dat Wilders de EU zou gaan tarten. Niemand heeft met me willen wedden. Vandaag zijn na een klein uur de onderhandelingen over het bezuinigingspakket gestaakt. Wilders heeft de stekker uit de gedoogcoalitie getrokken. CDA en VVD leggen de schuld bij de PVV. Wilders legt in zijn eerste commentaar overduidelijk de schuld voor de mislukking bij de idiote eisen van de dictators uit Brussel. Die stelen uit de beurzen van de AOW’ers. Dat is natuurlijk flauwekul, want het bezuinigingspakket wordt door de Nederlandse regering ingevuld. De 3%-norm, voor wat betreft het toegestane begrotingstekort, hebben we zelf binnen Europa met de anderen afgesproken. Vooral Nederland en Duitsland hebben daarbij het voortouw genomen. Overigens met steun van de PVV, want die heeft een jaar geleden voor de motie Slob gestemd, waar die 3% duidelijk als een van de wel noodzakelijke Europese regels in stond. Vanaf begin volgende week zitten we nu opgescheept met een demissionair kabinet van CDA en VVD. Nieuwe verkiezingen zullen niet voor de zomervakantie gehouden worden. Waarschijnlijk wordt het september of oktober. Tijd genoeg dus om na te denken. Wellicht gaat Rutte nog proberen om een aantal maatregelen met wisselende meerderheden door de Tweede Kamer te loodsen. Te verwachten valt dat de oppositie daarbij terughoudend zal zijn. De Tweede kamer zal hoe dan ook de begroting voor volgend jaar met een demissionair kabinet moeten opstellen. De reactie van de financiële markten en de gevolgen voor het consumentenvertrouwen moeten afgewacht worden, maar veel goeds valt niet te verwachten. Een dag nadat de coalitie van CDA, PVV en VVD in Maastricht uitgleed over een Turkse bananenschil volgt Den Haag. In Limburg trok het CDA de stekker eruit, in Den Haag de PVV. Misschien hoef je helemaal niet zo slim te zijn om te bedenken dat Wilders het CDA een dag na Maastricht de rekening in Den Haag presenteert. Hij gaat er waarschijnlijk van uit dat hij bij de komende verkiezingen twee vliegen in een klap kan slaan. De genadeklap toebrengen aan het CDA en profiteren van het, we zullen het in de komende maanden meemaken, tot ongekende hoogte aanwakkeren van het anti – Europa sentiment.

De vader, de moeder, de heilige geest en de verloren zoon

Van de tien zetels in Provinciale Staten van Limburg die de PVV in 2011 heeft behaald zijn er nog acht over. Harm Uringa vertrok vrijwillig, Cor Bosman gedwongen. Als het in dit tempo doorgaat telt de PVV aan het einde van de rit nog twee statenleden en is de coalitie haar meerderheid over twee jaar kwijt. In theorie dan wel. Want de ex – PVV’ers blijven op persoonlijke titel op hun zetel in het provinciaal parlement zitten en zijn niet plotseling van hun geloof afgevallen. We hebben er nu een Onafhankelijke Statenfractie Limburg en een Partij voor Leefbaarheid en Democratie bij. In hun eentje zullen de beide heren weinig deuken in pakjes Limburgse boter drukken en bij de volgende verkiezingen zullen de OSL en de PvLD weer van het politieke toneel verdwijnen. Tot die tijd vormen de PVV, de OSL en de PvLD voorlopig een soort heilige drie eenheid van moeder Laurence, heilige geest Harm en verloren zoon Cor. Past wel bij Limburg.

Vrijheid, onafhankelijkheid, leefbaarheid en democratie. De begrippen vertegenwoordigen zo ongeveer alles waar de PVV, de OSL en de PvLD niet voor staan. Wat je hoort is niet wat je krijgt. Moeder Laurence beschouwt het gouvernement als een soort buitenverblijf waar ze haar vrije tijd doorbrengt als ze haar drukke werkzaamheden in Brussel even wil ontvluchten. Geert de vader heeft het in Den Haag te druk om ook nog de vuile was in Limburg te wassen. Als je geknipt en geschoren wordt moet je doodstil blijven zitten. De storm gaat wel weer liggen. Het stof zal neerdwarrelen en dan wil de VVD er een gedeputeerde bij, tenzij de PVV er een inlevert. Dus dat toneelstuk krijgt nog wel een vervolg. Heeft overigens iemand al iets over deze kwestie van het CDA in Limburg gehoord?

Tegelijkertijd gaat het gelukkig goed met Limburg. Canon zet een nieuwe tonerfabriek in Venlo neer. Het Maankwartier in Heerlen komt er. Sittard-Geleen krijgt een chemiecampus. De Floriade. Het wereldkampioenschap wielrennen en niet te vergeten volgende maand het Red Bull Crashed-Ice in Valkenburg. Eigenlijk gebeurt er alleen in Maastricht niets. Daar hebben ze het druk met de voorbereiding op het niet worden van culturele hoofdstad van Europa in 2018. Ik kende eens een politicus die me vertelde dat het maar goed is dat de burgers niet weten hoe de politiek werkt. Wees maar blij, zei hij, dat de lantaarnpalen ’s avonds branden en de bussen redelijk op tijd rijden. Dat komt omdat de politiek zich er niet mee bemoeit. Politici hebben het vooral druk met zichzelf en met elkaar.

De 11de van de 11de

Op de 11de van de 11de kan een mens verschillende dingen doen. Zo kan hij een poging wagen Maastricht binnen te komen om daar, als het gelukt is, schouder aan schouder en heup aan heup hossend de carnavalstijd te begroeten die ons van het crisisgevoel gaat verlossen, want we gaan de zaken vanaf morgen weer met humor bekijken. We gaan lachen om Berlusconi, vertellen moppen over Sarkozy en Carla, zetten Merkel op een bank, waar ze stiekem een wind laat en die bank een poepje laat ruiken. We drinken bier uit gewone glazen glazen en zijn toch helemaal veilig, omdat de discussie over plastic glazen de veiligheid tijdens het carnaval wel op de kaart gezet heeft. En wat op de kaart staat verzuurt niet!

Op de 11de van de 11de kan een mens ook naar eerste bijeenkomst van de G-1000 in Brussel gaan, om van dichtbij te volgen hoe 1000 ‘gewone’ Belgen hun politici de les gaan lezen. In navolging van de groep ‘gewone’ Ijslanders, die hun land aan een nieuwe grondwet heeft geholpen, gaan de Belgen hun regering – als ze er ooit nog een krijgen - adviseren over de toekomst van de sociale zekerheid, welvaart in de crisis en migratie. Schrijver Guido Reybrouck is de grote animator van de manifestatie. De kunst moet de kastanjes uiteindelijk altijd uit het vuur halen, want dat is een linkse hobby. Uit onderzoek voorafgaand aan de bijeenkomst bleek dat de ‘gewone’ Belgen heel andere dingen aan hun hoofd hebben dan hun politici. Ik durf de stelling wel aan dat die constatering op meer landen van toepassing is.

Op de 11de van de 11de zou een mens ook gewoon naar zijn werk kunnen gaan, want het is een vrij- en geen zater- of zondag. Misschien moet de naam vrijdag wel veranderd worden. Hij lijkt aanleiding tot misverstanden te geven. Na de donderdag komt nog de bliksemdag en dan pas volgt de vrijdag. De zaterdag kan dan vervallen want daar werd toch al vaak ‘vrije’ voor gezet, zodat na de vrijdag nog een zondag volgt, waarop de zon verplicht schijnt en de accu voor de komende week weer helemaal opgeladen kan worden. En als we dan toch bezig zijn kunnen we meteen duidelijkere alternatieven voor dins en woens bedenken. Voor de woensdag kan gewoon knokendag in de plaats komen en omdat maandag toch al wasdag is kan dinsdag strijkdag worden. Alles weer geregeld.

Hoe slim is Zuid-Limburg?

Zuid - Limburg wil de slimste regio zijn, kopt de krant vandaag. Gisteren gaven de burgemeesters van Maastricht, Sittard-Geleen en Heerlen in het voorprogramma van de Bedrijven Kontakt Dagen, die ook toe zijn aan een nieuwe formule want het aantal standhouders is met een derde afgenomen, een – zoals de verslaggever het noemt – gelikte goed – nieuws – show. Leo Hauben, de hoofdredacteur van L1, was erbij. Waar ondernemers behoefte hebben aan kennisuitwisseling en modernere contactvormen dan een bedrijvenbeurs, twitteren vele journalisten , politici en ‘gewone’ mensen er al lustig op los. Zo ook Leo. Twee tweets maakte hij er zelfs aan vuil. ‘#brainport2020 film over brainportproject in MECC. Mooie doelstellingen, maar waar zijn de ondernemers’ en ‘#brainport 2020 Tien mensen op podium in MECC. 8x publieke sector, 2x DSM-manager, 0x ondernemer. Ging toch over ondernemen?’ De aanwezigheid van de DSM’ers ( managers zijn niet vanzelfsprekend ondernemers ) valt te verklaren door het feit dat een ex-DSM’er nu voorzitter is van de stichting Limburg Economic Development (LED, van die zuinige lampjes), die ervoor moet zorgen dat Zuid - Limburg aanhaakt bij de slimste stad van Nederland, Eindhoven. Die had nog wel wat contacten met zijn voormalige werkgever en heeft twee managers overgehaald te komen, anders hadden die burgemeesters en ambtenaren er helemaal alleen gezeten. Als we dan aan Eindhoven vastgekoppeld zijn, zijn we vanzelfsprekend automatisch de slimste regio. Samenwerken is het toverwoord. De toekomst van Limburg ligt over de grens werd in het MECC vrij vertaald met ‘de boterham van Nederland wordt in het buitenland belegd’. Zo eenvoudig is dat.

De burgemeester van de nog jonge gemeente Eijsden – Margraten is ook een ijverig twitteraar. Hij had vier dagen geleden een constructieve en prettige ontmoeting met zijn collega van Maastricht. ‘Eur -Regionale samenwerking moet hoger op de agenda. Nu gezamenlijk aan de slag!’, deed hij het twittervolk kond, want de burgervader komt graag daadkrachtig over en de burgemeester van Maastricht had hem duidelijk gemaakt welke kant het op moest. Vervolgens ging hij weer over de orde van de burgemeestersdag, te weten onderscheidingen uitreiken, recepties en voetbalwedstrijden bezoeken, wielerwedstrijden en feestavonden bijwonen en vergaderen. Ik weet het, ik mag niet te cynisch zijn, want dat levert niets op en komt verkeerd over.

Maar twee zaken dringen zich onweerstaanbaar aan mij op. Goed samenwerken is in de regio Zuid – Limburg nog nooit gelukt en nu gaan we het met Eindhoven proberen, alleen maar omdat Haagse kringen ons een brainportworst voorhouden. Dat heeft veel weg van een vlucht naar voren en naar het noorden. Aan de Euregio, aan Europa wordt niet meer dan lippendienst bewezen. Het moet hoger op de agenda en dat was het dan. Vervolgens wordt er verschrikkelijk veel afgekletst en vergaderd, maar bitter weinig gedaan. Het campusproject Maastricht sneuvelt ( ziemijn blog ‘Campus Calatrava’ van 21 juli jl. ), terwijl er op datzelfde moment in Aken miljarden geïnvesteerd worden. Wat hadden die twee projecten elkaar prachtig kunnen versterken, maar wij hadden het weer even iets drukker met het vinden en slachtofferen van een schuldige, omdat het project iets duurder bleek te worden dan geraamd.

Wat mij betreft mag de nieuwe gouverneur zijn snor afscheren als de drie grote burgemeesters, met in hun kielzog al die kleintjes, er onder zijn bezielende leiding in slagen de oriëntatie te verleggen van Eindhoven naar Aken en de Euregio, de grenzen echt te slechten en bedrijven over te halen zich te vestigen in de buurt van een prachtige TH, een nog mooiere UM en wat de Euregio nog allemaal meer te bieden heeft aan kwaliteiten. Dan zouden we pas echt een slimme regio zijn en om dat te worden hebben we Eindhoven echt niet nodig.

Over internetverkoop, winkelcentra en banken

De verkoop van producten via het wereldwijde web zal in de komende jaren alleen maar toenemen. Daardoor ontstaat er druk op de winkelcentra in de grote steden. Vooral in Limburg, omdat daar ook nog eens de vergrijzing meer dan gemiddeld invloed heeft op de kopersstromen. De centra van Maastricht , Heerlen, Sittard-Geleen en Venlo zullen de gevolgen pijnlijk voelen. Over tien jaar koopt de helft van alle consumenten zijn of haar televisie, computer, ijskast of wasmachine via internet. Een op de vijf zal dan kleding en boeken op die manier aanschaffen.

Ik vind het fantastisch om – nu nog in de papieren krant ( hoe lang nog?)- te lezen hoe Marty Dahmen uit Landgraaf het desondanks aandurft om een herenmodezaak te beginnen. Waar? In Aken! Aan de Dahmengraben. Speelt hier de Voorzienigheid mee? Zijn eigen analyse voerde hem naar de Domstad. Niet de onderzoekers van adviesbureau Roots. Maastricht is te duur, in Heerlen is de modemarkt verzadigd en Sittard-Geleen kent nu al teveel leegstand. De toekomst van Limburg ligt over de grens! Dat was de titel van het rapport uit 2007 van de commissie Hermans. Dahmen heeft het wellicht niet gelezen, maar brengt het wel in de praktijk, terwijl de politiek het rapport in de la bij de stukken van blijvende waarde heeft opgeborgen. Al zijn spaarcenten heeft de nieuwbakken ondernemer in zijn zaak gestoken. Geen cent van de bank. Ondernemen is risico durven nemen.

Ook het verhaal van Robert Peters uit Heerlen tovert een glimlach op mijn gezicht. Geen enkele bank wilde zijn ondernemingsplan voor een webshop voor kabels financieren. Snel en goedkoop alle kabels leveren. Daaraan gekoppeld een ijzersterke klantenservice, die vragen van klanten op de dag dat ze gesteld worden beantwoord. 600 bestellingen per dag en de groei zet door. Elk jaar verdubbelt de omzet. Daar kan menige bank iets van leren. Peters is blij, dat hij het op eigen kracht gedaan heeft en daarom nu snel door kan groeien. Geen pottenkijkers van de bank. De banken durven al lang geen kleine risico’s meer te dragen. Dat niveau zijn ze ontgroeid.

In een schalkse bui heb ik wel eens geroepen, dat we nooit een gloeilamp gehad zouden hebben, als Frits Philips in deze tijd geleefd had. Wie zijn toch die bollebozen bij de banken, die het allemaal zo goed weten? Solvabiliteit, rentabiliteit, omzetprognoses voor drie jaar, investeringsbegroting en ga zo maar door. Papier, papier, papier. De startende ondernemer wordt er moedeloos van. Wel beleggen diezelfde banken miljarden euro’s in landen en projecten, die de eerste de beste junior -risicomanager de rillingen over de rug zouden doen lopen. En als het mis gaat het handje ophouden bij de staat en dus de belastingbetaler. Dan moeten ze overeind gehouden worden, waar elk ander bedrijf failliet zou gaan. Overheden en banken kunnen kennelijk niet failliet gaan. Dat hebben al die ambtenaren goed geregeld. Bij banken en overheden werken te weinig ondernemers, want die zijn allemaal al voor zichzelf begonnen! Misschien moeten wij gewoon maar eens stoppen om onze centen aan die banken te geven en er zelf mee gaan ondernemen. Het is tijd voor een nieuwe bank van, voor en door kleine ondernemers.

Buurtterreur en spierballentaal

Burgemeester Hoes van Maastricht heeft geen rustige vakantie gehad. Hij is geschrokken. Burgers uit sommige wijken van zijn stad hebben hem bestookt met e -mailtjes, twitterberichten en mededelingen op facebook. De sociale media doen ook in Maastricht hun werk. Een uitkomst voor mensen die de straat niet meer opdurven. Zorg ervoor dat die man geen rustig moment heeft. Dat hebben wij toch ook niet meer. Dat moeten de zich onveilig voelende burgers gedacht hebben. En het heeft gewerkt. Pissig over een verpeste vakantie roept de burgemeester meteen op zijn eerste werkdag een crisisvergadering bijeen. Niks achterstallige post en stapels adviezen wegwerken. Meteen de koe bij de horens vatten. Of liever gezegd de ‘multiprobleemjongeren’, zoals de burgemeester vijftien raddraaiers, die met naam, toenaam, adres, telefoon- en sofinummer bij de instanties bekend zijn, betitelt. ‘De maat is vol’ en ‘stoppen met het praatcircus’ zegt de burgervader. Hij is bang dat mensen het vertrouwen in de instanties kwijt raken.

Het vertrouwen in hun medeburgers zijn de bewoners van Wittevrouwenveld, Wyckerpoort, Nazareth en Limmel al kwijt. Ze zien wat er om hen heen gebeurt, proberen dat te begrijpen en komen tot de slotsom, dat het onbegrijpelijk is, dat die vijftien ongestoord hun gang kunnen gaan. Ze worden onzeker, angstig, boos. Ze dienen klachten in en protesteren. Individueel en samen. Uiteindelijk zullen ze agressief worden en hun problemen zelf op gaan lossen. De ‘multiprobleemjongeren’ doen dat al. Die zijn onthecht, voelen geen binding meer met de samenleving, die hen geen perspectief meer biedt en kiezen voor zelfzuchtig en crimineel gedrag.

Voor de burgemeester van Maastricht kan het geen nieuws zijn, dat burgers het vertrouwen in de overheid en vooral in haar dienaren al langer aan het verliezen zijn of al verloren hebben. Als dat wel zo is, dan schrik ik daarvan. Overheidsdienaren zijn bevoorrechte mensen, die geen idee meer hebben van hoe gewone mensen leven. Ze zijn arrogant, betweterig, niet transparant, vullen hun zakken en communiceren slecht. Het zijn zo maar wat voorbeelden van wat er geroepen wordt. Grofweg zijn de burgers in drie groepen te verdelen. Mensen die de overheid vertrouwen, mensen die haar niet vertrouwen en mensen die niet weten of ze haar kunnen vertrouwen. Dat staat in een essay, dat Prof. Dr. Kees van den Bos ( Universiteit Utrecht ) in januari van dit jaar geschreven heeft voor en in opdracht van het Ministerie van Binnenlandse Zaken.

De ‘multiprobleemjongeren’ vertrouwen de overheid niet. De protesterende burgers weten niet of ze de overheid kunnen vertrouwen. Burgemeester Hoes zal nu moeten bewijzen, dat de overheid betrouwbaar is. Hij heeft A geroepen en zal nu B moeten waarmaken wat hij aangekondigd heeft. Of die spierballentaal daarbij helpt zal moeten blijken. Ik zou liever wat krachtige woorden over de heer Zalm van ABN-AMRO gehoord hebben die, na eerst met onze belastingcenten overeind te zijn gehouden, nu weer een miljard winst maakt en prompt 2350 mensen de straat op zet. Daar zullen misschien wel weer wat toekomstige ‘multiprobleemjongeren’ bij zijn.